In Memoriam – Louis Berger

Op 7 juli 2017 overleed emeritus pastoor Louis Berger, die meer dan 25 jaar pastoor was van de Pastoor van Ars parochie uit Kijkduin.
Op vrijdag 14 juli is er een avondwake gehouden in de Pastoor van Ars kerk. Namens de geloofsgemeenschap sprak Robert in den Bosch onderstaande In Memoriam uit.
Ook was er een bloemstuk namens de geloofsgemeenschap. Het bloemstuk bestond uit groene, witte en rode bloemen, de kleuren van geloof, hoop en liefde, wat ook terugkwam in de tekst van de lezing tijdens de avondwake. Het bloemstuk bevatte 82 rozen, waarvan 27 witte, gelijk voor het aantal jaren dat pastoor Berger priester was.

 

In memoriam Louis Berger
Bloemstuk geloofsgemeenschapAlvorens hem morgen uitgeleide te doen, kijken we tijdens deze Avondwake terug op het leven van Louis Berger. Zijn leven laat zich in drie fases verdelen: zijn leven voor, zijn leven in en voor de Ars en zijn korte leven na de Ars.

Louis was een man van de wereld, een wereldburger, dat blijkt uit de rouwkaart, maar was ook al het geval toen hij het pad insloeg om priester te worden. In Nederland was het Mgr Muskens die jaren geleden de discussie startte over het wijden van ‘uomini probati’. De facto hadden we in Louis zo iemand in de Ars, zij het dat in zijn geval eerst zijn huwelijk moest worden geannuleerd. Wat deze kerkrechtelijke uitspraak echter niet veranderde was dat hij ooit vader was geworden en niet lang voor zijn overlijden ook nog een trotse grootvader. De ruim 50 jaar levenservaring alvorens tot priester te worden gewijd, maakte Louis uiteindelijk tot een bijzondere priester.

Zoals gezegd, Louis was een man van de wereld. De Ars was dan ook eigenlijk wat aan de kleine kant en dan heb ik het niet alleen over de bekrompen afmetingen van de  gangen in de door Aldo van Eyck kennelijk met een geo-driehoek getekende pastorie, neen, ik doel op zijn streven om er op uit te trekken en een breed netwerk op te bouwen niet alleen in kerkelijke kringen, maar ook daarbuiten. Louis had ook gevoel voor goede smaak. Hij onderschreef dan ook niet de uitdrukking de gustibus non disputandum est, neen, je hebt smaak en wansmaak. Bij zijn aantreden in 1989 werden daarom de armzalige plastic bloemen en de weinig uitstraling verschaffende kazuifels in de ban gedaan. Heel veel andere dingen gingen eveneens op de schop en de Ars werd bovendien het middelpunt van allerlei activiteiten.

De parochianen profiteerden hiervan, er kwam een Culturele Ars Club, er werden jaarlijkse Ars-reisjes georganiseerd waarbij kerkelijke geschiedenis en culinaire hoogstandjes hand in hand gingen. In de vastentijd was er dan een dunne soep en de baten waren voor de missie en ook zwervers wisten hun weg naar de Ars te vinden in de zekerheid iets toegestopt te krijgen.
Louis was als het om de liturgie ging, behoudend van aard, maar besteedde tegelijkertijd aandacht aan de oecumene en deelde met Mgr Bär een grote belangstelling voor de Orthodoxie. Hij bezocht het Lavra in Kiev en werd in audiëntie ontvangen door Zijne Alheiligheid de oecumenisch patriarch van Constantinopel.Wij genoten intussen van zijn verhalen en de kerk stond blauw van de van Athos meegebrachte wierook.

Zoals mijn goede vriend Paul van Geest het eens zo treffend zei: Louis heeft niet alleen een mooie bibliotheek, hij heeft het ook allemaal gelezen. Ook in het koetshuis waar hij sinds zijn vertrek uit de Ars woonde, kon je het theekopje of glas wijn eigenlijk alleen op een stapel boeken kwijt. Louis ging geen geraniums kweken, maar bleef zich inlezen over wat er in de wereldpolitiek en in de wereldkerk gebeurde. Oscar Wilde zei eens: you can never be overdressed or overeducated… en Louis nam dat zeer ter harte. Niet alleen legde hij een fraaie bibliotheek aan, maar nam ook zijden stoffen mee uit Azië voor nieuwe kazuifels en vroeg mij om een Jagdfleck uit Wenen mee te nemen voor de wandelingen met de hond.

Toen zijn emeritaat in zicht kwam, kwam de vraag hoe verder met de Ars. Om een lang verhaal kort te houden, Louis en enkele anderen ontwikkelden het plan om van de Ars een stadsabdij te maken en reisden daarvoor af naar Rome om e.e.a. daar te beklinken met de generaal-overste van de Blauwe Zusters. De pastorie werd verbouwd om de Blauwe Zusters te ontvangen en Louis resideerde voortaan aan de Van Bleiswijkstraat. Vanaf dat moment zoefde hij meermalen per week, vergezeld van een schare beschermengeltjes, want de verkeersveiligheid was niet zijn eerste prioriteit, in zijn Volvo naar de Ars. Aldus gaf hij, ook na zijn emeritaat, mede invulling aan de aan de Zusters afgegeven toezegging van een dagelijkse Heilige Mis.

Toen de Zusters er vervolgens voor kozen om Kijkduin te verruilen voor de Boschkantkerk, werden van hogerhand die doordeweekse Heilige Missen geschrapt. Een moeilijke periode brak aan voor zowel Louis als voor de trouwe Ars-gangers die zich op het standpunt stelden “er is niks mis met een dagelijkse mis”. Het einde van het verhaal kent u. Louis kreeg de aanwijzing daadwerkelijk met emeritaat te gaan en zo kom ik bij het laatste deel van dit in memoriam, de periode dat Louis niet meer in de Ars was. Zijn gezondheid was broos, maar zijn geest ongebroken.
Op 4 augustus 2016, tijdens de Abdijdag op de naamdag van de Heilige Jeanne Marie Vianney, hebben we ingetogen afscheid van hem genomen als “herder” van de Ars-geloofsgemeenschap die hij bijna dertig jaar onder zijn hoede heeft gehad. We hebben toen in steen vastgelegd dat de aula geen aula is maar “Bergerie”.

Ik denk niet dat ik overdrijf als ik stel dat Louis zijn stempel heeft gedrukt op onze geloofsgemeenschap.Hij was eigenzinnig en doorgaans wars van enige vorm van sturing. Daar staat tegenover dat zonder zijn tomeloze inzet en zijn grote netwerk deze kerk waarschijnlijk al aan de eredienst zou zijn onttrokken zoals de Paulus en Sacramentskerk.
Louis, was iemand die tegen de stroom oproeide en zich inzette voor de Roomsche zaak in den brede en voor de kleine kudde van Kijkduin in het bijzonder. Louis, morgen zul je ons defintief verlaten om vanuit de Antonius Abt te worden uitgedragen. We zullen je missen en voor je blijven bidden.

In Paradisum te deducant Angeli…